Το ερώτημα εμφανίζεται κάθε καλοκαίρι και η απάντηση που κυκλοφορεί είναι συνήθως λάθος προς τη μία ή προς την άλλη κατεύθυνση. Άλλοι θεωρούν ότι απαγορεύεται κάθε μεμβράνη και άλλοι ότι αρκεί να είναι ανοιχτόχρωμη. Καμία από τις δύο εκδοχές δεν αποδίδει τι ορίζει ο νόμος.
Πού βρίσκεται η διάταξη
Το ζήτημα ρυθμίζεται στο άρθρο 85 του ν. 5209/2025, με τίτλο «Μηχανισμοί, εξαρτήματα και συσκευές οχημάτων». Η παράγραφος 8 αφορά τους υαλοπίνακες και απαιτεί τα διαφανή μέρη του ανεμοθώρακα να είναι κατασκευασμένα έτσι ώστε η διαφάνεια να μην ελαττώνεται με τον χρόνο και να μην παραμορφώνονται οι εικόνες.
Στην ίδια διάταξη ορίζεται ότι επιτρέπεται η επικόλληση μεμβρανών στα παράθυρα πίσω από τη θέση του οδηγού, εφόσον το όχημα διαθέτει δεξιό καθρέπτη, καθώς και σε όλα τα παράθυρα όταν συντρέχουν ιατρικοί λόγοι.
Τι σημαίνει πρακτικά
Ο κανόνας χωρίζει το όχημα σε δύο ζώνες.
Μπροστά από τη θέση του οδηγού, δηλαδή στον ανεμοθώρακα και στα πλευρικά τζάμια οδηγού και συνοδηγού, δεν επιτρέπεται η επικόλληση σκουρόχρωμης μεμβράνης. Ο λόγος είναι ότι το εργοστασιακό κρύσταλλο έχει ήδη σχεδιαστεί στα ελάχιστα όρια φωτοπερατότητας που θέτει η νομοθεσία, με βάση τη σχετική κοινή υπουργική απόφαση για τις αντηλιακές μεμβράνες. Ενδεικτικά, για τον ανεμοθώρακα η απαιτούμενη φωτοπερατότητα ανέρχεται σε 75% και για τα πλευρικά τζάμια δίπλα στον οδηγό σε 70%. Κάθε πρόσθετο στρώμα κατεβάζει το ποσοστό κάτω από το όριο.
Πίσω από τη θέση του οδηγού η μεμβράνη επιτρέπεται, με προϋπόθεση την ύπαρξη δεξιού καθρέπτη. Η λογική είναι ότι η ορατότητα προς τα πίσω εξασφαλίζεται από τους εξωτερικούς καθρέπτες και όχι από τον εσωτερικό.
Η εξαίρεση για ιατρικούς λόγους υπάρχει, αλλά προϋποθέτει τεκμηρίωση και σχετική αναγραφή. Δεν αρκεί η επίκληση.
Οι μεμβράνες καθρέφτη
Απαγορεύονται σε κάθε υαλοπίνακα, χωρίς εξαίρεση. Η αντανακλαστική επιφάνεια δημιουργεί θάμβωση στους άλλους οδηγούς και εμποδίζει την οπτική επαφή, η οποία στη διασταύρωση λειτουργεί ως άτυπος μηχανισμός συνεννόησης.
Η τεκμηρίωση
Η νόμιμη τοποθέτηση δεν αποδεικνύεται από την εμφάνιση. Απαιτείται:
Πιστοποιημένη μεμβράνη, εγκεκριμένη κατά τα προβλεπόμενα.
Σήμανση σε κάθε υαλοπίνακα όπου έχει τοποθετηθεί.
Πρωτότυπη βεβαίωση του αντιπροσώπου ή εγκαταστάτη, συμπληρωμένη και υπογεγραμμένη, με τα στοιχεία της μεμβράνης, τον τύπο, τον αριθμό έγκρισης και τη φωτοπερατότητα. Η βεβαίωση συνοδεύει το όχημα.
Χωρίς τη βεβαίωση, η μεμβράνη θεωρείται ανεπίτρεπτη ακόμη κι αν είναι νόμιμη, γιατί δεν μπορεί να ελεγχθεί επί τόπου.
Η κύρωση
Η παράβαση της παραγράφου 8 του άρθρου 85 κατατάσσεται στην κατηγορία Ε1-Β.
Κατά το άρθρο 108, αυτό σημαίνει διοικητικό πρόστιμο 30 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για δέκα (10) ημέρες.
Το πρόστιμο είναι μικρό. Η αφαίρεση της άδειας για δέκα ημέρες δεν είναι, ιδίως για όποιον χρησιμοποιεί το όχημα επαγγελματικά.
Ο έλεγχος στο ΚΤΕΟ
Ο έλεγχος των υαλοπινάκων δεν γίνεται μόνο στον δρόμο. Το ΚΤΕΟ εξετάζει τα εξαρτήματα και τις συσκευές του οχήματος, και οι μεμβράνες εμπίπτουν σε αυτά.
Η πρακτική συνέπεια είναι ότι μια παράνομη μεμβράνη μπορεί να οδηγήσει σε σημείωση ελλείψεως και σε υποχρέωση επανελέγχου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε χρόνο και κόστος. Ο ιδιοκτήτης που ανακαλύπτει το πρόβλημα την ημέρα του τεχνικού ελέγχου έχει ήδη πληρώσει δύο φορές.
Το ίδιο ισχύει και κατά τη μεταβίβαση μεταχειρισμένου οχήματος. Η βεβαίωση του εγκαταστάτη παραδίδεται μαζί με τα υπόλοιπα έγγραφα του οχήματος.
Το σημείο που δεν αφορά την Τροχαία
Υπάρχει και μια δεύτερη διάσταση, την οποία θέτουμε επειδή τη συναντούμε σε φακέλους τροχαίων.
Η παράνομη μεμβράνη μειώνει την ορατότητα, ιδίως νύχτα και σε ελιγμούς. Όταν συμβεί ατύχημα, το στοιχείο αυτό μπορεί να προβληθεί από την αντίδικη πλευρά, είτε ως συμβολή στην πρόκληση του ατυχήματος είτε ως παράβαση διάταξης του Κώδικα που στοιχειοθετεί αμέλεια.
Παράλληλα, μη δηλωμένη μετατροπή του οχήματος μπορεί να δώσει στην ασφαλιστική εταιρεία επιχείρημα ως προς τους όρους του ασφαλιστηρίου. Δείτε σχετικά πώς λειτουργεί η αναγωγή της ασφαλιστικής.
Γιατί ο νόμος κρατά καθαρό το μπροστινό μέρος
Ο κανόνας μοιάζει υπερβολικός σε όποιον σκέφτεται μόνο τη ζέστη. Η λογική του γίνεται κατανοητή αν σκεφτεί κανείς τι συμβαίνει στη διασταύρωση.
Ο πεζός που ετοιμάζεται να περάσει, ο ποδηλάτης που πλησιάζει από τα δεξιά και ο οδηγός που αναμένει σε κάθετη οδό, όλοι επιχειρούν το ίδιο πράγμα. Να δουν αν ο οδηγός τους έχει δει. Η οπτική επαφή λειτουργεί ως άτυπος μηχανισμός συνεννόησης και είναι, σε πολλές περιπτώσεις, το μόνο που αποτρέπει τη σύγκρουση.
Σε αυτό προστίθεται η νυχτερινή ορατότητα. Η μεμβράνη που φαίνεται διακριτική στο φως της ημέρας μειώνει αισθητά την αντίληψη στο σκοτάδι και στη βροχή, όταν ακριβώς οι συνθήκες είναι δυσμενέστερες.
Τι κάνετε πρακτικά
Ελέγξτε πού είναι τοποθετημένες οι μεμβράνες σας. Αν υπάρχει οτιδήποτε σκουρόχρωμο μπροστά, αφαιρέστε το.
Ζητήστε από τον εγκαταστάτη τη βεβαίωση και κρατήστε την πρωτότυπη στο όχημα μαζί με την άδεια κυκλοφορίας.
Αν αγοράσατε μεταχειρισμένο όχημα με ήδη τοποθετημένες μεμβράνες, ζητήστε τη βεβαίωση από τον πωλητή. Χωρίς αυτήν, η ευθύνη μετακυλίεται σε εσάς.
Αν οι μεμβράνες τοποθετήθηκαν για ιατρικό λόγο, βεβαιωθείτε ότι η εξαίρεση είναι τεκμηριωμένη και καταγεγραμμένη.
Το ουσιώδες
Ο κανόνας συνοψίζεται σε μία γραμμή. Μπροστά από τον οδηγό τίποτε, πίσω ελεύθερα με δεξιό καθρέπτη, καθρέφτης πουθενά, και πάντοτε με τη βεβαίωση στο ντουλαπάκι.
Δείτε επίσης τι προβλέπει ο νέος Κώδικας για τη ζώνη και το κράνος και για τη στάθμευση σε πεζοδρόμιο και θέση ΑμεΑ.