Ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών λειτουργεί από τον Ιούνιο του 2021 και προβλέπεται στα άρθρα 5 έως 30 του ν. 4738/2020. Είναι μια διαδικασία που γίνεται εξολοκλήρου ηλεκτρονικά, μέσα από την πλατφόρμα της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, χωρίς καμία εμπλοκή δικαστηρίου.

Το πρώτο ερώτημα που δεχόμαστε είναι πάντοτε το ίδιο. Αφορά εμένα;

Το υποκειμενικό κριτήριο

Αίτηση μπορεί να υποβάλει κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο με πτωχευτική ικανότητα.

Η διατύπωση αυτή στον ν. 4738/2020 έχει ευρύτατο περιεχόμενο. Πτωχευτική ικανότητα έχουν πλέον όλα ανεξαιρέτως τα φυσικά πρόσωπα, ανεξάρτητα από το αν ασκούν εμπορική ή επιχειρηματική δραστηριότητα. Ο μισθωτός, ο συνταξιούχος και ο άνεργος βρίσκονται στο ίδιο πεδίο με τον έμπορο.

Εξαιρούνται ορισμένες κατηγορίες με ειδικό καθεστώς, όπως τα πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα, οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις και οι πάροχοι επενδυτικών υπηρεσιών.

Ποιες οφειλές ρυθμίζονται

Εδώ βρίσκεται η πρώτη παρανόηση. Ο μηχανισμός δεν ρυθμίζει κάθε χρέος.

Ρυθμίζονται αποκλειστικά οφειλές προς τρεις κατηγορίες. Προς το Δημόσιο, προς τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης, και προς χρηματοδοτικούς φορείς.

Στους χρηματοδοτικούς φορείς περιλαμβάνονται τα πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα, ακόμη και όσα τελούν υπό ειδική εκκαθάριση, οι εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης, οι εταιρείες πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων, οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων που ενεργούν για λογαριασμό όσων απέκτησαν δάνεια, εφόσον εποπτεύονται από την Τράπεζα της Ελλάδος, και τα νομικά πρόσωπα που αποκτούν απαιτήσεις προς τιτλοποίηση.

Πρακτικά, καλύπτονται και οι απαιτήσεις που έχουν μεταβιβαστεί σε servicer. Δεν καλύπτονται οφειλές προς προμηθευτές, εργαζομένους ή εκμισθωτές. Οι οφειλές αυτές δηλώνονται στην πλατφόρμα, αλλά μένουν έξω από τη ρύθμιση.

Το κατώτατο όριο άλλαξε

Μέχρι πρόσφατα, η υπαγωγή δεν επιτρεπόταν όταν το σύνολο των οφειλών δεν υπερέβαινε τις 10.000 ευρώ.

Με το άρθρο 13 του ν. 5313/2026 το όριο αυτό κατέβηκε στις 5.000 ευρώ. Η διάταξη τροποποίησε την περίπτωση α΄ της παραγράφου 3 του άρθρου 7 του ν. 4738/2020.

Η αλλαγή δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Μια ολόκληρη κατηγορία οφειλετών με μικρά αλλά δυσβάστακτα χρέη, που μέχρι χθες έμενε εκτός, βρίσκεται πλέον εντός.

Πότε αποκλείεται η υπαγωγή

Πέρα από το όριο των 5.000 ευρώ, η αίτηση δεν επιτρέπεται όταν ο οφειλέτης έχει ήδη υποβάλει αίτηση για επικύρωση συμφωνίας εξυγίανσης, για κήρυξη σε πτώχευση ή για υπαγωγή σε παλαιότερες διαδικασίες ρύθμισης, εκτός αν έχει παραιτηθεί έγκυρα πριν από την υποβολή.

Αποκλείεται επίσης όταν έχει εκδοθεί οριστική απόφαση υπαγωγής σε τέτοια διαδικασία, ή όταν δεν έχει παρέλθει το χρονικό διάστημα που ορίζει ο νόμος από προηγούμενη διαδικασία. Τέλος, όταν το πρόσωπο έχει τεθεί σε λύση ή εκκαθάριση.

Η διαδικασία δεν ξεκινά πάντοτε από εσάς

Ένα σημείο που εκπλήσσει πολλούς. Κατά το άρθρο 8 του ν. 4738/2020, το Δημόσιο, οι φορείς κοινωνικής ασφάλισης και οι χρηματοδοτικοί φορείς μπορούν να σας προσκαλέσουν να υποβάλετε αίτηση, θέτοντας προθεσμία έως σαράντα πέντε (45) ημερολογιακές ημέρες.

Αν η προθεσμία περάσει χωρίς αίτηση, η διαδικασία περατώνεται αυτοδικαίως. Δεν αποκλείεται να υποβάλετε αίτηση αργότερα, όμως η αδράνειά σας μετά από ρητή πρόσκληση αξιολογείται.

Πρόσκληση που φτάνει με email ή με δικαστικό επιμελητή δεν είναι διαφημιστικό έντυπο. Είναι προθεσμία που τρέχει.

Τι κάνετε πρακτικά

Συγκεντρώστε πρώτα την πραγματική εικόνα. Ποιοι είναι οι πιστωτές, ποια ποσά, ποιες οφειλές είναι σε καθυστέρηση και για πόσο, ποιες έχουν μεταβιβαστεί σε εταιρεία διαχείρισης.

Ελέγξτε αν το σύνολο υπερβαίνει τις 5.000 ευρώ και αν συντρέχει κάποιος λόγος αποκλεισμού.

Ελέγξτε αν πληροίτε τα κριτήρια του ευάλωτου οφειλέτη, γιατί αλλάζει ουσιωδώς τη θέση σας μέσα στη διαδικασία.

Πριν πατήσετε οριστική υποβολή, γνωρίστε τι σταματά και τι δεν σταματά με την αίτηση. Η χρονική στιγμή της υποβολής έχει σημασία, ιδίως όταν εκκρεμεί πλειστηριασμός.

Το ουσιώδες

Ο μηχανισμός είναι ανοιχτός σε πολύ περισσότερους ανθρώπους από όσους νομίζουν ότι τους αφορά. Δεν προϋποθέτει επιχείρηση, δεν προϋποθέτει μεγάλα ποσά, και δεν περνά από δικαστήριο.

Προϋποθέτει όμως σωστά συμπληρωμένη αίτηση, γιατί η ανακρίβεια των στοιχείων αποτελεί λόγο προσβολής της ρύθμισης από τον πιστωτή.

Αν σκέφτεστε να υποβάλετε αίτηση ή αν λάβατε πρόσκληση από πιστωτή, επικοινωνήστε μαζί μας.